Jeden z największych skansenów w Polsce: wiejskie zagrody, cerkwie i odtworzone galicyjskie miasteczko na 38 hektarach u stóp Białej Góry.
Skansen powołano w 1958 roku z inicjatywy konserwatora Jerzego Tura i etnografa Aleksandra Rybickiego, a dla zwiedzających częściowo otwarto go w 1966 roku. Zajmuje 38 hektarów na prawym brzegu Sanu, u podnóża Białej Góry, i od początku jest największym w Polsce pod względem liczby zgromadzonych obiektów.
Zagrody, chałupy, kuźnie, wiatraki i świątynie pokazują kulturę ludową grup, które zamieszkiwały pogórza i wschodnie Karpaty: Pogórzan, Bojków, Łemków i Dolinian. Wśród obiektów sakralnych są drewniane cerkwie, m.in. z Grąziowej i Ropek, a we wnętrzach zebrano malarstwo cerkiewne. W 2011 roku otwarto Galicyjski Rynek: 26 drewnianych domów wokół brukowanego placu, z karczmą, pocztą, apteką, remizą i warsztatami rzemieślników, wzorowanych na budynkach z podkarpackich miasteczek.
W nocy z 15 na 16 sierpnia 2026 roku spłonął tu drewniany kościół z Bączala Dolnego z 1667 roku, uszkodzone zostały też dwa pobliskie budynki. Skansen znów przyjmuje zwiedzających od 20 sierpnia 2026 roku, ale fragment sektora Pogórzan wschodnich przy pogorzelisku jest zamknięty. Na zwiedzanie warto zarezerwować kilka godzin.
Zdjęcia: fot. Pudelek, CC BY-SA 4.0; fot. MS, CC BY-SA 3.0; fot. Pietrasagh, CC BY-SA 4.0; fot. Strumyczek, CC BY-SA 4.0.
